Bankowość w Polsce – krótka historia.

 

1.       1989 rok – podzielenie bankowości na bank centralny i 9 banków komercyjnych:

a.       Warszawa- PKB (Powszechny Bank Kredytowy)àPKO S.A.

b.       Gdańsk- BG (Bank Gdański) à Millenium Bank

c.       Wrocław- BZ (Bank Zachodni)

d.       Kraków- BPM (Bank Przemysłowo-Handlowy)àPKO S.A.

e.       Łódź- PBG (Powszechny Bank Gospodarczy)

f.        Poznań- WBK (Wielkopolski Bank Kredytowy)àBZ WBK Santander

g.       Szczecin- PBK (Pomorski Bank Kredytowy)àPKO S.A.

h.       Lublin- BDK (Bank Depozytowo-Kredytowy) àPKO S.A.

i.        Katowice- BŚ (Bank Śląski) àING

Centrale wszystkich banków są obecnie w Warszawie.

2.       Banki prywatne:

·         BIG – Bank Inicjatyw Gospodarczych

·         KB- Kredyt Bank

 

3.       Banki zagraniczne: np. Reiffeisen

Bankowość w Polsce:

·         liczba banków- ok. 50

·         liczba oddziałów banków zagranicznych- ok. 20

·         liczba banków spółdzielczych- ok.580

·         aktywa banków 1,7 bln PLN

Klienci:

·         gospodarstwa domowe:

o        depozyty- 570 mld PLN

o        kredyty- 580 mld PLN

·         Przedsiębiorstwa:

o        depozyty- 200 mld PLN

o        kredyty- 280 mld PLN

Cele bankowości:

Ø      cel banku centralnego – polityka monetarna, (Europejską wizją polityki monetarnej jest stabilny poziom cen)

Ø      cel banku komercyjnego – ZYSK

Ø      cel banku spółdzielczego – zysk i zaspokajanie potrzeb lokalnej społeczności

 

Rodzaje banków:

1.       uniwersalne (w Polsce są głównie takie)

2.       wyspecjalizowane:

·         banki detaliczne (obsługa klienta detalicznego)

·         inwestycyjne

·         hipoteczne

·         private banking

·         ekologiczne [BOŚ]

Rodzaje banków komercyjnych. Bankowość depozytowo-kredytowa a bankowość inwestycyjna.

Charakterystyka działalności:

·         1933 Glass-Steagall Act

·         Rozdział bankowości komercyjnej i inwestycyjnej

·         Kasacja Glass-Steagall Act

·         Kolejny kryzys w 2001 (tzw. dotcom)

·         „to big to fail” (obecnie 29 banków na świecie) np. Deutsche Bank – 80% PKB Berlin, Dexia – 189% PKB Belgii.

Segmenty klientów bankowych:

1.       bankowość detaliczna

·         masowa bankowość detaliczna

·         osobista(personal banking)

·         private banking

2.       bankowość korporacyjne

·         MiŚ [ małe i średnie przedsiębiorstwa, klient mało i średnio wymagający]

·         klienci strategiczni

Nietypowa klasyfikacja bankowości:

·         bankowość publiczna

·         polityka monetarna

·         stabilność systemów finansowych

·         wsparcie wybranych regionów i działań

·         bankowość prywatna

System bankowy:

·         2-poziomowy: Bank Centralny i bankowość komercyjna

·         Banki o statusie  socjalnym:

o        Bank Gospodarstwa Krajowego,

o        Bank Ochrony Środowiska

·         Parabanki (SKOKi, PROVIDENT)

·         Instytucje otoczenia:

o        KNF- Komisja Nadzoru Finansowego – czuwa nad jakością funkcjonowania całego systemu

o        BIK- Biuro Informacji Kredytowej – informuje o niesolidnych klientach

o        ZBP- Związek Banków Polskich – pilnuje interesu sektora bankowego w Polsce

o        KIR- Krajowa Izba Rozliczeniowa – dzięki temu możemy szybko przesyłać dane, przelewy

o        BFG- Bankowy Fundusz Gwarancyjny – odpowiada za bezpieczeństwo wkładów klientów w bankach

o        KSF – Komitet Stabilności Finansowej – szef KNF, Prezes NBP, Minister Finansów – odpowiadają za bezpieczeństwo

·         Rynek kapitałowy –  rynek ubezpieczeniowy i ich instytucje.

Operacje bankowe:

·         AKTYWNE (czynne)-  wszelkie czynności bankowe, w których bank sprzedaje pieniądze, gwarancje, kredyty, itd.

·         PASYWNE (bierne)- wszelkie czynności bankowe, w której bank kupuje pieniądze (przyjmowanie depozytów, emisja akcji, obligacji)

·         ROZLICZENIOWE- wykonywanie zleceń płatniczych klientów

·         INNE- operacje nie przesadnie skomplikowanych, doradztwo finansowe, wynajmowanie skryptów bankowych

Czynności bankowe:

·         BEZWZGLĘDNIE BANKOWE (prowadzenie rachunków, przyjmowanie depozytów, udzielanie kredytów, udzielania gwarancji bankowych)- tylko i wyłącznie bank może je wykonywać

·         WZGLĘDNIE BANKOWE (obrót dewizowy, obrót wekslowy, udzielanie pożyczek, wydawanie kart płatniczych)- banki i wszelkie inne podmioty mogą je wykonywać

Bankowość na rynku kapitałowym:

·         Emitent

·         Pośrednik (BM, TFI)

·         Inwestor (spółki bankowe inwestują w papiery)

Bankowość elektroniczna:

·         bankowość internetowa

·         bankowość terminowa

·         bankowość telefoniczna

·         bankowość telewizyjna

 

Ewolucja bankowości:

·         pozabankowość

·         private banking

·         Wealth Management – organizuje rozwiązania z różnych światów, np. rynek nieruchomości

 

BANK CENTRALNY I INSTRUMENTY POLITYKI MONETRANEJ

Banki Centralne:

·         NBP

·         FED – Rezerwa Federalna, największy bank świata

·         BoJ- Bank Japonii

·         BoE- Bank Anglii

·         BoF- Bank Finlandii

·         CBR- Centralny Bank Federacji Rosyjskiej

·         ECB- Europejski Bank Centralny

Główne zadania banków centralnych:

·         stabilny poziom cen (ale nie stały, przewidywalne i niewielkie zmiany)

·         jakość waluty (inflacja, siła nabywcza, kurs wymiany)

·         koncentracja na inflacji (+deflacja)

Bank Centralny na przykładzie NBP:

·         Cel podstawowy:

o        Polityka monetarna – zdefiniowana Konstytucyjnie i ustawowo

§         Tekst Konstytucyjny: Art. 227, „…NBP odpowiada za wartość polskiego pieniądza”

§         Tekst ustawy o NBP: art. 3 „.. utrzymanie stabilnego poziomu zen przy jednoczesnym wspieraniu polityki gospodarczej rządu, o ile nie ogranicza to podstawowego celu NBP”

Polskie dylematy:

·         gospodarka czy pieniądz- jaki priorytet?

·         zakresy odpowiedzialności: Rząd a NBP

Cele banków centralnych:

·         stabilność cen

·         stabilność bankowego (KNF rozstrzyga ale BC nie będzie bez winy, gdy coś się wydarzy)

·         stabilność sytuacji płatniczej państwa.

Funkcje banków centralnych:

·         Bank Państwa (ale nie kredytodawca)

·         Bank Banków

·         Bank Emisyjny

Pozostałe ważne cele NBP:

·         organizowanie rozliczeń pieniężnych (bank banków)

·         gospodarka rezerwami dewizowymi (bank państwa)

·         bankowa obsługa budżetu państwa (bank państwa)

·         regulowanie płynności banków (bank banków)

·         refinansowanie banków

·         emitowanie znaków pieniężnych (bank emisyjny)

·         nadzór nad sektorem bankowym

·         stwarzanie warunków dla rozwoju sektora bankowego

 

Rozliczenia pieniężne:

·         operator NBP – wysokie kwoty:

o        SORBNET (PLN)- rozliczenia …